Cứng và phản ứng thành bụng không tự chủ
Mô tả: Tình trạng co cứng cơ thành bụng không tự chủ và liên tục, khiến thành bụng trở nên cứng chắc khi sờ nắn. Kèm theo có điểm đau chói. Khi ấn vào hố chậu trái, bệnh nhân cảm thấy đau ở hố chậu phải (dấu hiệu Rovsing).
Nguyên nhân: Các nguyên nhân gây viêm phúc mạc. Viêm ruột thừa là nguyên nhân kinh điển. Tuy nhiên, trên lý thuyết, tình trạng viêm của bất kỳ cơ quan nào ở hố chậu phải cũng có thể gây ra dấu hiệu Rovsing.
Cơ chế: Viêm phúc mạc kích thích một cung phản xạ, dẫn đến co cơ thành bụng. Phúc mạc thành được chi phối bởi các sợi thần kinh soma, gây ra cơn đau nhói khu trú (khác với phúc mạc tạng). Khi một quá trình bệnh lý (ví dụ: viêm ruột thừa) xảy ra và ảnh hưởng hoặc gây viêm phúc mạc thành, các neuron cảm giác soma được kích thích. Các tín hiệu này truyền qua các dây thần kinh tủy sống và tạo synapse ở sừng sau tủy sống. Tại đây, chúng kết nối với một neuron vận động ở sừng trước tủy sống, kích thích một vùng cơ bụng cục bộ co lại, tạo thành một cung phản xạ (Hình 6.29). Vì phản xạ ban đầu này bỏ qua não, bệnh nhân ít có khả năng kiểm soát, do đó nó là phản xạ không tự chủ. Khi sờ nắn bên trái bụng, phúc mạc bị kéo căng trên ruột thừa đang viêm, do đó kích thích ruột thừa và phúc mạc, khu trú cơn đau về hố chậu phải.
Ý nghĩa lâm sàng: Co cứng thành bụng, nếu có, là một dấu hiệu có giá trị với độ nhạy 6–40%, độ đặc hiệu 86–100% và tỷ số khả năng dương tính (PLR) là 3.6.13 Độ nhạy của phản ứng thành bụng không tự chủ là 22–68% và độ đặc hiệu là 58–96%, với tỷ số khả năng dương tính (PLR) là 2.5 và tỷ số khả năng âm tính (NLR) là 0.7.13