Phân đen (Melaena)

Mô tả: Phân đen, sệt, dính như hắc ín, có mùi khắm đặc trưng.

Nguyên nhân:

• Xuất huyết tiêu hóa trên (thường gặp):
  • Loét dạ dày tá tràng
  • Giãn tĩnh mạch thực quản
  • Viêm thực quản
  • Viêm dạ dày
• Xuất huyết tiêu hóa trên (ít gặp):
  • Hội chứng Mallory-Weiss
  • U tân sinh (ví dụ: ung thư dạ dày, thực quản)

Cơ chế: Phân đen là biểu hiện của xuất huyết từ bất kỳ vị trí nào trong đường tiêu hóa trên. Mặc dù thường được cho rằng vị trí chảy máu phải ở phía trên dây chằng Treitz, nhưng điều này không phải lúc nào cũng đúng. Màu đen và mùi khắm đặc trưng của phân là kết quả của quá trình oxy hóa sắt từ hemoglobin khi máu di chuyển xuống dưới qua đường tiêu hóa.

Ý nghĩa lâm sàng: Khi có phân đen, cần tiến hành thăm dò toàn diện để xác định nguyên nhân và vị trí chảy máu. Cần lưu ý rằng phân đen không nhất thiết chỉ ra chính xác vị trí chảy máu trong đường tiêu hóa.