Đờm
Mô tả: Chất tiết được tống xuất từ đường hô hấp dưới (phổi, phế quản, khí quản) ra ngoài qua miệng.
Nguyên nhân: • Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) • Viêm phổi • Lao phổi • Giãn phế quản • Ung thư phổi • Hen phế quản • Xơ nang
Thành phần và đặc điểm: Đờm là hỗn hợp của chất nhầy, mảnh vụn tế bào, tế bào viêm (bạch cầu trung tính, đại thực bào) và vi sinh vật. Màu sắc của đờm có thể cung cấp các gợi ý chẩn đoán:
- Trong – bình thường hoặc hen phế quản
- Trắng/đục – nhiễm virus
- Xanh/vàng (mủ) – nhiễm vi khuẩn
- Màu gỉ sắt – viêm phổi do phế cầu
- Màu hồng, có bọt – phù phổi cấp
- Màu xanh đậm – nhiễm Pseudomonas trong xơ nang
- Màu nâu đỏ (thường được mô tả là màu sô-cô-la hoặc mắm cá cơm) – áp xe gan do amip (hiếm gặp)
- Có máu (ho ra máu) – xem 'Ho ra máu'
Ý nghĩa lâm sàng: Khạc đờm và các đặc điểm của nó có thể giúp chẩn đoán và theo dõi điều trị. Xét nghiệm vi sinh và nuôi cấy đờm có thể xác định vi sinh vật gây bệnh và hướng dẫn điều trị kháng sinh. Màu sắc đờm đơn thuần không đủ đặc hiệu để chẩn đoán xác định nhiễm khuẩn nhưng có thể hỗ trợ định hướng trong bối cảnh lâm sàng phù hợp.