Các nguyên tắc chung trong chăm sóc và điều trị bao gồm tiếp cận đa mô thức, cá thể hóa, liên tục đánh giá và điều chỉnh. Mục tiêu là giảm đau đến mức chấp nhận được, không nhất thiết phải loại bỏ hoàn toàn cơn đau. Ưu tiên đường uống, sử dụng thuốc theo giờ cố định và dự phòng liều thuốc cứu hộ.
Giải thích chuyên môn: Các điểm được nêu dưới đây là những khuyến nghị chuẩn mực trong y học hiện đại, đặc biệt trong lĩnh vực chăm sóc giảm nhẹ và điều trị đau:
- Tiếp cận đa mô thức (Multimodal approach): Đây là nguyên tắc vàng trong quản lý đau mạn tính và đau trong chăm sóc giảm nhẹ, bao gồm kết hợp các phương pháp dược lý (thuốc giảm đau, thuốc hỗ trợ) và không dược lý (vật lý trị liệu, tâm lý trị liệu, hỗ trợ xã hội, tâm linh).
- Cá thể hóa (Individualized care): Mỗi người bệnh có trải nghiệm đau, ngưỡng đau, nguyên nhân đau và đáp ứng với điều trị khác nhau. Việc điều trị cần được điều chỉnh phù hợp với từng cá nhân, dựa trên đánh giá toàn diện.
- Liên tục đánh giá và điều chỉnh (Continuous assessment and adjustment): Đau là một triệu chứng động, cần được đánh giá định kỳ về cường độ, tính chất, các yếu tố làm tăng hoặc giảm và các tác dụng không mong muốn của thuốc để điều chỉnh phác đồ điều trị kịp thời.
- Mục tiêu là giảm đau đến mức chấp nhận được, không nhất thiết phải loại bỏ hoàn toàn cơn đau: Đây là một mục tiêu thực tế và quan trọng trong chăm sóc giảm nhẹ. Việc cố gắng loại bỏ hoàn toàn cơn đau có thể dẫn đến việc sử dụng liều thuốc quá cao, gây ra nhiều tác dụng không mong muốn, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh. Mục tiêu là đạt được mức độ đau mà người bệnh cảm thấy thoải mái, có thể thực hiện các hoạt động hàng ngày và duy trì chất lượng cuộc sống tốt nhất có thể.
- Ưu tiên đường uống: Đối với đau mạn tính, đường uống là đường dùng thuốc thuận tiện, ít xâm lấn, dễ tuân thủ và thường hiệu quả.
- Dùng thuốc theo giờ cố định (Around-the-clock dosing): Đối với đau mạn tính, việc dùng thuốc theo giờ cố định giúp duy trì nồng độ thuốc ổn định trong máu, ngăn ngừa tái phát cơn đau và kiểm soát đau hiệu quả hơn so với việc chỉ dùng thuốc khi đau.
- Dự phòng liều thuốc cứu hộ (Breakthrough pain medication): Bên cạnh liều thuốc cố định, việc chuẩn bị liều thuốc cứu hộ (liều bổ sung trong trường hợp cơn đau đột ngột bùng phát) là cần thiết để kiểm soát kịp thời các cơn đau cấp tính hoặc cơn đau đột xuất.
Tài liệu tham khảo 183/QĐ-BYT, mặc dù không trình bày chi tiết về điều trị đau trong phần trích dẫn, nhưng các nguyên tắc chung về chăm sóc giảm nhẹ (mục 2. Giới thiệu về chăm sóc giảm nhẹ, đặc biệt là 1.2. Các nguyên tắc trong chăm sóc giảm nhẹ) đều nhấn mạnh việc giảm nhẹ đau khổ về thể chất, tâm lý, xã hội và cá thể hóa chăm sóc, phù hợp với nội dung đã trình bày ở trên.