Từ khóa
mật độ xương
metabolomics
chất chuyển hóa
LC-MS/MS
Cách trích dẫn
Tóm tắt
- Đặt vấn đề: Loãng xương với hệ quả gãy xương là một bệnh chuyển hóa xương phổ biến. Các dấu ấn sinh học về mật độ xương (MĐX) rất hữu ích cho việc phòng ngừa và chẩn đoán sớm loãng xương và gãy xương. - Mục tiêu: Nghiên cứu này nhằm xác định các dấu ấn sinh học chuyển hóa của MĐX. - Đối tượng: 100 phụ nữ sau 50 tuổi, trong đó 50 người bị loãng xương và 50 người không mắc bệnh. - Phương pháp: Thiết kế bệnh chứng (Case-control study). Xác định các metabolites có liên quan đến bệnh với phương pháp định danh không mục tiêu bằng hệ thống LC-MS/MS. Chẩn đoán loãng xương dựa vào đo mật độ xương tại 2 vị trí cổ xương đùi (FNBMD) và cột sống lưng (LSBMD), bằng kỹ thuật DXA với máy Hologic Horizone. - Kết quả: Từ 166 chất chuyển hóa được định danh trong nghiên cứu, chúng tôi ghi nhận được 12 chất có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê (p < 0,0001) giữa nhóm loãng xương và nhóm không loãng xương. Trong đó có 2 chất liên quan đến MĐX thấp (LSBMD) gồm L-Carnitine và Glycerophosphocholine và 1 chất giúp tăng MĐX (FNBMD), mối liên quan vẫn duy trì có ý nghĩa thống kê sau khi điều chỉnh cho các yếu tố độ tuổi, BMI, hoạt động thể chất. - Kết luận: Bước đầu nghiên cứu xác định được một số chỉ dấu chuyển hoá của MĐX, tiềm năng hỗ trợ cho các chỉ số lâm sàng hiện tại giúp phát hiện sớm và phòng ngừa loãng xương. Abstract - Background: Osteoporosis is a prevalent metabolic bone disorder, often resulting in osteoporotic fractures. Biomarkers for assessing bone mineral density (BMD) play a vital role in the prevention and early detection of osteoporosis. - Objectives: This study aims to elucidate the metabolites associated with BMD. - Subjectives: 100 women aged 50 and above were recruited, evenly split into 50 with osteoporosis and 50 without. - Methods: Employing a case-control approach, we conducted non-targeted metabolite identification utilizing the LC-MS/MS system. Osteoporosis diagnosis relied on the measurement of bone density at two locations femoral neck (FNBMD) and lumbar spine (LSBMD), assessed through DXA utilizing the Hologic Horizon machine. - Results: Among the 166 identified metabolites in our study, we observed statistically significant differences (p < 0.0001) between the osteoporosis and non-osteoporotic groups for 12 specific substances. Of these, two metabolites, L-carnitine and Glycerophosphocholine, exhibited association with low LSBMD, while one metabolite was linked to increase FNBMD. Theseassociations retained statistical significance even after adjusting for factors such as age, BMI, and physical activity. - Conclusion: Our findings suggest that metabolomics profiling holds promise for identifying novel BMD biomarkers, potentially advancing the early diagnosis and prevention of osteoporosis, supplementing the current clinical indices. DOI: 10.59715/pntjmp.4.2.18Tài liệu tham khảo
Quy định về Giấy phép Công khai cho các Tác phẩm được Xuất bản
1. Tuyên bố chung
Tạp chí [Tên Tạp chí] cam kết thúc đẩy sự phát triển và lan tỏa tri thức khoa học một cách cởi mở nhất. Để thực hiện sứ mệnh này, tất cả các bài viết được xuất bản trên tạp chí đều được phát hành theo các điều khoản của giấy phép công khai Creative Commons (CC).
Việc áp dụng giấy phép này cho phép tác giả giữ bản quyền đối với tác phẩm của mình, đồng thời trao cho cộng đồng quyền tự do sử dụng, chia sẻ và xây dựng dựa trên tác phẩm đó một cách hợp pháp và rõ ràng, góp phần thúc đẩy tối đa hóa tác động của nghiên cứu.
2. Giới thiệu về Giấy phép Creative Commons (CC)
Creative Commons là một tổ chức phi lợi nhuận toàn cầu cung cấp một bộ công cụ pháp lý (giấy phép) tiêu chuẩn, miễn phí để các nhà sáng tạo có thể chia sẻ tác phẩm của mình. Thay vì mô hình "bảo lưu mọi quyền" (All Rights Reserved) truyền thống, giấy phép CC hoạt động theo mô hình "bảo lưu một số quyền" (Some Rights Reserved).
Các giấy phép CC bao gồm các thành tố cốt lõi sau:
-
BY (Ghi công - Attribution): Người dùng phải ghi công (nêu tên) tác giả gốc một cách thích hợp. Đây là điều kiện bắt buộc trong tất cả các giấy phép CC.
-
NC (Phi thương mại - NonCommercial): Người dùng không được sử dụng tác phẩm cho các mục đích thương mại.
-
ND (Không phái sinh - NoDerivatives): Người dùng có thể sao chép và phân phối tác phẩm ở định dạng nguyên bản, nhưng không được phép sửa đổi, phối lại hay tạo ra tác phẩm phái sinh.
-
SA (Chia sẻ tương tự - ShareAlike): Nếu người dùng phối lại, chuyển thể tác phẩm, họ phải phân phối tác phẩm mới của mình dưới cùng một giấy phép với tác phẩm gốc.
3. Các loại giấy phép được áp dụng tại Tạp chí
Tạp chí Y dược học Phạm Ngọc Thạch áp dụng loại
Giấy phép Ghi công Creative Commons 4.0 (CC BY 4.0)
Để khuyến khích để tối đa hóa sự phổ biến và sử dụng lại các công trình khoa học.
-
Người dùng được phép:
-
Chia sẻ: Sao chép và phân phối lại tác phẩm trên bất kỳ phương tiện và định dạng nào.
-
Phối lại: Phối lại, chuyển thể và xây dựng dựa trên tác phẩm cho bất kỳ mục đích nào, kể cả mục đích thương mại.
-
-
Với điều kiện:
-
Phải Ghi công (BY): Bạn phải ghi công tác giả một cách thích hợp, cung cấp một đường dẫn tới giấy phép, và cho biết nếu tác phẩm đã có sự thay đổi.
-
4. Trách nhiệm của Tác giả và Người dùng
-
Đối với Tác giả: Khi nộp bản thảo cho Tạp chí [Tên Tạp chí], tác giả đồng ý rằng nếu bài viết được chấp nhận xuất bản, nó sẽ được phát hành theo giấy phép [Ví dụ: CC BY 4.0] mà tạp chí áp dụng. Tác giả vẫn là người giữ bản quyền gốc.
-
Đối với Người dùng: Người dùng có trách nhiệm kiểm tra và tuân thủ các điều khoản của giấy phép được áp dụng cho mỗi bài viết. Việc ghi công tác giả là yêu cầu bắt buộc và cần được thực hiện đúng cách.
Cách ghi công chuẩn:
Khi sử dụng hoặc trích dẫn lại một tác phẩm, bạn nên ghi công như sau:
"[Tên bài viết]" của [Tên các tác giả], được cấp phép dưới [Tên giấy phép, ví dụ: CC BY 4.0]. Nguồn: Tạp chí [Tên Tạp chí], Tập [X], Số [Y], trang [Z], (Năm xuất bản). DOI: [Link DOI của bài báo].