Tại Việt Nam, hệ thống giám sát dịch tễ được tổ chức từ Trung ương đến địa phương. Cục Y tế Dự phòng (Bộ Y tế) và CDC các tỉnh/thành phố là tuyến đầu trong phát hiện, xác nhận và đáp ứng với các ổ dịch.
Chức năng chính:
- Giám sát thường xuyên: Ghi nhận số ca bệnh hàng ngày từ các bệnh viện, trạm y tế
- Phát hiện ổ dịch: Khi số ca vượt ngưỡng dự kiến, điều tra dịch tễ được triển khai
- Đáp ứng: Cách ly, khoanh vùng, tiêm chủng, truyền thông nguy cơ
- Xét nghiệm khẳng định: PCR, giải trình tự gen để xác định tác nhân gây bệnh
🩺 Đại dịch COVID-19 — Bài học từ hệ thống giám sát: Đại dịch COVID-19 đã cho thấy tầm quan trọng sống còn của hệ thống giám sát. Việt Nam — với hệ thống CDC từ Trung ương đến địa phương — được WHO đánh giá là một trong những quốc gia có khả năng đáp ứng dịch hiệu quả trong giai đoạn đầu. Các bài học rút ra: (1) Phát hiện ca bệnh đầu tiên càng sớm, kiểm soát càng dễ; (2) Giám sát hội chứng (syndromic surveillance) giúp phát hiện sớm hơn giám sát ca bệnh xác nhận; (3) Hệ thống báo cáo hai chiều (tuyến dưới báo lên, tuyến trên phản hồi xuống) là then chốt.