Theo Sơ đồ 1 trong bài giảng, 5 nhóm nguyên nhân chính gây đau vùng mặt bao gồm:
-
Viêm và Nhiễm trùng: Bao gồm các nguyên nhân viêm nhiễm (như viêm xoang, viêm răng, viêm mô tế bào) và các tình trạng viêm không do nhiễm trùng (như viêm khớp thái dương hàm, viêm động mạch thái dương [Giant Cell Arteritis]).
-
Chấn thương: Ví dụ: gãy xương vùng mặt, chấn thương mô mềm, hoặc đau sau phẫu thuật.
-
Khối u: Các khối u lành tính hoặc ác tính vùng đầu mặt cổ gây chèn ép, xâm lấn thần kinh hoặc cấu trúc lân cận.
-
Bệnh lý thần kinh và đau đầu nguyên phát: Bao gồm các bệnh lý đau thần kinh (như đau dây thần kinh sinh ba [Trigeminal Neuralgia], đau sau Herpes) và các dạng đau đầu nguyên phát có biểu hiện vùng mặt (như đau đầu chùm [Cluster Headache], đau nửa đầu [Migraine]).
-
Đau vùng mặt dai dẳng vô căn và các nguyên nhân khác: Bao gồm đau vùng mặt dai dẳng vô căn (Persistent Idiopathic Facial Pain - PIFP), đau có căn nguyên tâm lý, hoặc các nguyên nhân hệ thống hiếm gặp khác không thuộc các nhóm trên.
Việc phân loại này có ý nghĩa quan trọng vì nó giúp bác sĩ hệ thống hóa tư duy, định hướng ngay từ đầu về căn nguyên của cơn đau, từ đó đưa ra hướng xử trí phù hợp. Chẳng hạn, cơn đau có thể xuất phát từ một ổ nhiễm trùng (đòi hỏi điều trị kháng sinh hoặc dẫn lưu), một bệnh lý thần kinh (đòi hỏi thuốc điều trị đau thần kinh hoặc thuốc điều biến thần kinh), một vấn đề cơ-khớp (đòi hỏi vật lý trị liệu), hay một khối u (đòi hỏi sinh thiết hoặc các biện pháp chẩn đoán hình ảnh chuyên sâu).
