Tỷ lệ hiện mắc và đặc điểm lâm sàng bệnh gan nhiễm mỡ liên quan chuyển hóa trong dân số thừa cân, béo phì

Résumé

Đặt vấn đề: Bệnh gan nhiễm mỡ liên quan chuyển hóa (Metabolic associated fatty liver disease - MAFLD) là nguyên nhân hàng đầu gây bệnh gan mạn tính, trong dân số thừa cân, béo phì chiếm 50,7%. Bệnh nhân có bệnh gan nhiễm mỡ liên quan chuyển hoá tăng nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân với hazard ratio là 1,2. Tại Việt Nam tỷ lệ thừa cân, béo phì ở người trưởng thành chiếm ở mức cao với khoảng 16% và ngày càng gia tăng. Các nghiên cứu trước đây tại Việt Nam tiến hành trên định nghĩa cũ là bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu mà đã loại bỏ đi những bệnh gan đồng mắc góp phần làm tăng mức độ nhiễm mỡ, xơ hóa gan. Do đó, chúng tôi thực hiện nghiên cứu này nhằm tìm ra tỷ lệ hiện mắc và đặc điểm lâm sàng ở bệnh nhân thừa cân, béo phì mắc bệnh gan nhiễm mỡ liên quan chuyển hóa góp phần quản lý toàn diện nhóm bệnh nhân này. Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên bệnh nhân thừa cân, béo phì từ 18 tuổi trở lên đến khám tại phòng khám của bệnh viện Nhân dân 115 trong thời gian tháng 3/2024 đến tháng 6/2024. Kết quả: 192 bệnh nhân thừa cân, béo phì được đưa vào nghiên cứu. Tỷ lệ bệnh nhân thừa cân, béo phì mắc MAFLD chiếm 72,9%. Trong bệnh nhân thừa cân, béo phì mắc MAFLD có BMI, glucose, Cholesterol toàn phần, LDL-c, triglyceride, AST, ALT, GGT cũng như tỷ lệ mắc các bệnh lý chuyển hóa cao hơn so với nhóm không MAFLD, p < 0,05. Giá trị độ cứng gan và nhiễm mỡ gan trong nhóm bệnh nhân MAFLD cao hơn nhóm không MAFLD, p < 0,05. Kết luận: MAFLD chiếm 72,9% ở bệnh nhân thừa cân, béo phì. Trong nhóm bệnh nhân thừa cân, béo phì mắc MAFLD có tỷ lệ các bệnh lý chuyển hóa, giá trị độ cứng gan và nhiễm mỡ gan cao hơn so với không MAFLD. Abstract Background: Metabolic associated fatty liver disease (MAFLD) is the leading cause of chronic liver disease worldwide and 50,7% among the overweight and obese population. Patients with MAFLD face a higher risk of mortality from all causes, with a hazard ratio of 1,2. In Vietnam, the prevalence of overweight and obesity among adults is notably high, estimated at around 16% and steadily increasing. Previous research in Vietnam on liver disease has primarily relied on the older definition of nonalcoholic fatty liver disease. This older definition excluded patients with coexisting liver conditions that could exacerbate liver fat accumulation and fibrosis. Therefore, we conducted this study to determine the prevalence and to explore the clinical characteristics of overweight and obese patients with MAFLD, aiming to contribute to the comprehensive management of this patient group. Methods: A descriptive and cross-sectional study on overweight and obese patients aged 18 and older who visited the outpatient clinic of People’s Hospital 115 from March 2024 to June 2024. Results: A total of 192 overweight and obese patients were included in the study. The prevalence of MAFLD (Metabolic Associated Fatty Liver Disease) among these patients was 72,9%. Among the overweight and obese patients with MAFLD had higher BMI, glucose, total cholesterol, LDL-c, triglycerides, AST, ALT, GGT levels, and a higher prevalence of metabolic disorders compared to the non-MAFLD group, with p < 0,05. The values for liver stiffness and liver fat content in the MAFLD group were higher than in the non-MAFLD group, with p < 0,05. Conclusions: MAFLD accounted for 72,9% in overweight and obese patients. Among the overweight and obese patients with MAFLD, the prevalence of metabolic disorders, liver stiffness, and liver fat content were higher compared to those without MAFLD. DOI: 10.59715/pntjmp.3.4.4